La Ribagorza. BTT. Ruta 19. Transpirenaica de Bonansa a Castejon de Sos

Opis trasy

La Ribagorza. BTT. Ruta 19. Transpirenaica de Bonansa a Castejón de Sos to jeden z najbardziej malowniczych odcinków słynnej trasy Transpirenaica, która przecina Pireneje z zachodu na wschód. Ta 35,49-kilometrowa pętla o zerowym przewyższeniu (w rzeczywistości przewyższenie jest minimalne, ale trasa wiedzie przez pagórkowaty teren) prowadzi przez serce hiszpańskiego regionu Ribagorza, łącząc urokliwe wioski Bonansa i Castejón de Sos. Szlak został zaprojektowany z myślą o rowerzystach górskich (BTT) o średnim stopniu zaawansowania, oferując zróżnicowane podłoże – od utwardzonych dróg leśnych po wąskie, kamieniste ścieżki. To idealna propozycja dla tych, którzy chcą połączyć aktywność fizyczną z głębokim zanurzeniem w pirenejskiej przyrodzie i kulturze.

Trasa rozpoczyna się w Bonansie, małej, ale tętniącej historią miejscowości położonej na wysokości około 1200 m n.p.m. Stąd kierujemy się na południowy wschód, w stronę doliny rzeki Ésera. Pierwsze kilometry wiodą przez łagodnie opadające łąki i lasy bukowe, gdzie wiosną można podziwiać kobierce dzikich narcyzów i krokusów. Po około 7 km docieramy do punktu widokowego Mirador de la Ribagorza, skąd rozpościera się panorama na ośnieżone szczyty Pirenejów, w tym słynny Aneto (3404 m n.p.m.) – najwyższy szczyt łańcucha. To doskonałe miejsce na krótki postój i dokumentację fotograficzną.

Kolejny etap to zjazd w kierunku wsi Llagunes, gdzie szlak przechodzi w bardziej techniczne odcinki. Nawierzchnia staje się bardziej kamienista, a ścieżka wije się wśród gęstych zarośli jałowca i bukszpanu. To tutaj rowerzyści muszą wykazać się umiejętnością manewrowania na wąskich trawersach. W Llagunes warto zwrócić uwagę na tradycyjne kamienne domy z łupkowymi dachami, które są typowe dla architektury pirenejskiej. Miejscowość ta słynie z produkcji lokalnego sera koziego, który można kupić w małym gospodarstwie agroturystycznym tuż przy szlaku.

Po minięciu Llagunes trasa nabiera tempa i wiedzie przez obszar Lasu Narodowego Rio Ésera. To prawdziwy raj dla miłośników przyrody – lasy mieszane z dominacją sosny czarnej i jodły pospolitej są domem dla dzików, saren, a nawet niedźwiedzi brunatnych (choć spotkanie z nimi jest niezwykle rzadkie). Wzdłuż szlaku znajdują się liczne źródła, z których można uzupełnić zapasy wody, ale pamiętajmy o jej przefiltrowaniu. Na tym odcinku warto zwolnić i wsłuchać się w szum strumieni oraz śpiew ptaków – szczególnie charakterystyczny jest tu głos drozda obrożnego.

Około 20. kilometra trasa osiąga swój najwyższy punkt – przełęcz Collado de la Cruz (ok. 1400 m n.p.m.). Choć przewyższenie jest minimalne, to właśnie tutaj rowerzyści muszą zmierzyć się z największym wyzwaniem technicznym: stromym podjazdem po luźnym żwirze. Z przełęczy rozpościera się widok na dolinę rzeki Isábena i wioskę Castejón de Sos w oddali. To idealne miejsce na dłuższy odpoczynek, posiłek i regenerację sił. W pogodne dni widać stąd nawet szczyty położone we francuskiej części Pirenejów.

Z Collado de la Cruz rozpoczyna się długi, przyjemny zjazd do Castejón de Sos. Szlak prowadzi przez malownicze wąwozy, gdzie ściany skalne porośnięte są mchami i paprociami. To jeden z najbardziej ekscytujących fragmentów trasy – szybki, ale bezpieczny, pod warunkiem zachowania ostrożności na ostrych zakrętach. Po drodze mijamy ruiny średniowiecznej wieży strażniczej Torre de la Mora, która niegdyś strzegła szlaku handlowego łączącego Hiszpanię z Francją. Warto zatrzymać się na chwilę, by wyobrazić sobie historię tego miejsca.

Meta trasy – Castejón de Sos – to urokliwe miasteczko z wąskimi, brukowanymi uliczkami i renesansowym kościołem św. Stefana. Po pokonaniu 35 km rowerzyści mogą skorzystać z lokalnych udogodnień: restauracji serwujących tradycyjne dania, takie jak trinxat (zapiekanka z ziemniaków i kapusty) oraz schronisk oferujących noclegi. Warto również odwiedzić centrum informacji turystycznej, gdzie można uzyskać mapy innych szlaków w regionie. Dla bardziej ambitnych istnieje możliwość kontynuowania trasy w kierunku Benasque, ale to już materiał na osobną przygodę.

Porady dla turystów: Przed wyruszeniem na szlak sprawdź prognozę pogody – w Pirenejach warunki potrafią zmienić się gwałtownie, nawet latem. Zabierz ze sobą zapas wody (minimum 2 litry na osobę), lekkie jedzenie oraz apteczkę pierwszej pomocy. Rower powinien być wyposażony w opony o bieżniku przystosowanym do luźnego podłoża oraz sprawne hamulce. Ze względu na obecność dzikich zwierząt, unikaj jazdy o zmierzchu i świcie. Pamiętaj, że trasa jest oznakowana, ale w niektórych miejscach znaki mogą być słabo widoczne – warto mieć ze sobą mapę lub urządzenie GPS. Szlak jest dostępny od maja do października, ale wczesną wiosną i późną jesienią może być błotnisty. Dla rowerzystów o słabszej kondycji zalecam podzielenie trasy na dwa dni z noclegiem w Llagunes lub na dzikim biwaku (zgodnie z lokalnymi przepisami).