№5050 Тустань – Карпатські полонини

description route

Szlak №5050: Tu stan – Karpaty poloniny to jedna z tych tras, które zaskakują swoją różnorodnością i dzikim pięknem, choć jej długość wynosi zaledwie 5,39 km, a przewyższenie jest zerowe. Wbrew pozorom, ten pozornie łatwy odcinek skrywa w sobie prawdziwe wyzwanie dla miłośników trekkingu – wymaga dobrej kondycji, uwagi na nierównym terenie i umiejętności poruszania się w górskim krajobrazie. Trasa prowadzi przez malownicze połacie Karpat, gdzie dzika przyroda łączy się z historycznymi śladami ludzkiej obecności. To idealna propozycja dla tych, którzy chcą oderwać się od zgiełku miasta i zanurzyć w spokoju górskich łąk, lasów i polonin. Stopień trudności określam jako średni – głównie ze względu na zmienne podłoże, które może być błotniste po deszczu, oraz konieczność pokonania kilku stromych podejść, mimo że różnica wysokości jest nominalnie zerowa. Pamiętaj, że w górach nawet płaski odcinek potrafi dać w kość, jeśli jest wyboisty i kamienisty.

Rozpoczynając wędrówkę z miejscowości Tu stan, od razu wchodzimy w świat średniowiecznej historii – to tu znajduje się słynny skalny gród obronny z IX-XIII wieku, który jest jednym z najcenniejszych zabytków regionu. Zanim jednak ruszysz na szlak, warto poświęcić chwilę na zwiedzenie tego unikatowego obiektu. Potężne piaskowcowe skały, na których wzniesiono drewniano-kamienną fortecę, robią ogromne wrażenie. Sam szlak początkowo wiedzie przez las mieszany, gdzie dominują buki, jodły i świerki. Ścieżka jest szeroka i dobrze utrzymana, ale po kilkuset metrach robi się coraz bardziej kamienista. To właśnie ten odcinek wymaga szczególnej uwagi – korzenie drzew i ostre kamienie mogą być zdradliwe, zwłaszcza po opadach deszczu. Polecam solidne buty trekkingowe z wysoką cholewką, które ochronią kostkę przed skręceniem.

Po około 1,5 km las zaczyna się przerzedzać, a przed nami otwierają się pierwsze widoki na Karpaty poloniny – rozległe, trawiaste połacie, które są charakterystyczne dla tej części gór. Poloniny to nie tylko piękne krajobrazy, ale także unikalne ekosystemy, gdzie można spotkać rzadkie gatunki roślin, takie jak goryczka wiosenna czy szarotka alpejska. Wiosną i latem łąki te pokrywają się feerią barw – fioletowe dzwonki, żółte jaskry i białe zawilce tworzą niepowtarzalny dywan. To idealne miejsce na krótki postój, by napić się wody i zrobić zdjęcia. Pamiętaj jednak, że słońce w górach jest bardzo intensywne, dlatego zawsze miej ze sobą krem z filtrem i nakrycie głowy. Wiatr na otwartej przestrzeni może być porywisty, więc warto zabrać lekką kurtkę przeciwwietrzną.

Kolejny fragment szlaku wiedzie przez poloninę Dźwiniacz, która jest jednym z największych tego typu obszarów w okolicy. To tutaj od wieków wypasano owce i bydło, a ślady dawnego pasterstwa są widoczne do dziś – kamienne mury, pozostałości szałasów i drewniane płoty. Dla miłośników etnografii to prawdziwa gratka. Trasa na tym odcinku jest pagórkowata, ale bez większych przewyższeń – bardziej przypomina marsz po falistym terenie. Uwaga na wilki i niedźwiedzie – choć spotkania z nimi są rzadkie, zawsze warto mieć przy sobie gwizdek lub spray na niedźwiedzie. W sezonie letnim na poloninach można też natknąć się na pasące się stada owiec, które są pilnowane przez psy pasterskie – nie zbliżaj się do nich, bo mogą być agresywne w obronie stada.

Po przejściu około 3 km szlak wchodzi w gęsty las bukowy, gdzie panuje przyjemny chłód nawet w upalne dni. To miejsce, gdzie można usłyszeć śpiew ptaków – głównie drozdów, sikor i kukułek. W runie leśnym często rosną borówki i poziomki, które latem są doskonałą przekąską. Niestety, w lesie łatwo stracić orientację, dlatego zawsze trzymaj się oznaczeń szlaku – żółtego kwadratu z numerem 5050. W niektórych miejscach ścieżka jest wąska i porośnięta krzewami, więc warto założyć długie spodnie, by uniknąć otarć i ugryzień kleszczy. Po deszczu na tym odcinku może być bardzo ślisko – polecam używanie kijków trekkingowych, które zwiększą stabilność.

Około 4,5 km od startu docieramy do punktu widokowego na Przełęczy pod Kiczerą. To jedno z najpiękniejszych miejsc na całej trasie – rozciąga się stąd panorama na pasmo Karpat Wschodnich, a przy dobrej widoczności można dostrzec nawet szczyty Bieszczadów. Warto zabrać lornetkę, by podziwiać szczegóły krajobrazu – wijące się doliny, odległe wioski i majestatyczne lasy. To także doskonałe miejsce na dłuższy odpoczynek i posiłek. Pamiętaj, aby zabrać ze sobą wystarczającą ilość wody – na trasie nie ma źródeł, a w upalne dni zapotrzebowanie na płyny wzrasta nawet do 2-3 litrów. Unikaj picia wody z górskich potoków bez przegotowania lub użycia tabletek odkażających.

Ostatni odcinek szlaku to zejście z przełęczy w kierunku wsi Polany. Teren staje się bardziej stromy, choć nadal bez dużych różnic wysokości – to raczej łagodne spadki i podbiegi. Ścieżka wiedzie przez łąki, a następnie ponownie wchodzi w las. Warto zwrócić uwagę na stare, monumentalne dęby i lipy, które rosną wzdłuż trasy – niektóre z nich mają ponad 200 lat. To świadectwo, że te tereny od wieków były szanowane przez lokalną społeczność. Pod koniec wędrówki mijamy kilka drewnianych kapliczek i krzyży przydrożnych, które są typowe dla kultury łemkowskiej. To dobry moment, by zastanowić się nad historią tych ziem – niegdyś zamieszkanych przez Łemków, którzy po II wojnie światowej zostali wysiedleni, pozostawiając po sobie puste wsie i porośnięte lasem pola.

Podsumowując, szlak №5050 Tu stan – Karpaty poloniny to doskonała propozycja na jednodniową wycieczkę dla każdego, kto ceni sobie kontakt z dziką przyrodą i chce poznać unikalny charakter Karpat. Mimo niewielkiej długości, trasa oferuje bogactwo wrażeń – od historycznych ruin, przez malownicze poloniny, po leśne ostępy. Pamiętaj o odpowiednim przygotowaniu: zabierz mapę, naładowany telefon z aplikacją GPS, apteczkę i ciepłe ubranie, nawet latem – wieczorem temperatura może spaść do 10°C. Szlak jest dostępny od wiosny do jesieni, ale zimą może być nieprzejezdny z powodu śniegu i oblodzeń. Jeśli szukasz trasy, która łączy w sobie łatwość logistyczną z głębokim doświadczeniem górskim, ten szlak spełni Twoje oczekiwania. Wyrusz w drogę i pozwól się oczarować Karpatom – one zawsze nagradzają tych, którzy odważą się wejść w ich objęcia.